TỔNG QUAN QUYẾT ĐỊNH VỀ ĐẶC XÁ NĂM 2026

Thực hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của Đảng, Nhà nước và truyền thống nhân đạo của dân tộc đối với người phạm tội bị kết án phạt tù, khuyến khích họ phấn đấu học tập, rèn luyện tiến bộ trở thành người có ích cho xã hội, ngày 07/4/2026, Chủ tịch nước đã ban hành Quyết định số 457/QĐ-CTN về đặc xá năm 2026 (Sau đây gọi là “Quyết định đặc xá 2026”) để thực hiện đặc xá tha tù trước thời hạn cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân nhân dịp 51 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/2026), chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Vậy những ai thuộc diện được đề nghị đặc xá và các điều kiện cụ thể được quy định như thế nào? Công ty Luật Duật Vân mời quý Độc giả cùng tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.

Đối tượng và thời điểm xét đặc xá năm 2026

Theo quy định tại Điều 2 Quyết định đặc xá 2026, đối tượng đặc xá bao gồm:

  • Người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn.
  • Người bị kết án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn.
  • Người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.

Thời gian đã chấp hành án phạt tù để làm căn cứ xét đặc xá được tính đến ngày 31/5/2026.

Điều kiện được đề nghị đặc xá năm 2026

Theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Quyết định đặc xá 2026, người được đề nghị đặc xá phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

Ý thức cải tạo tốt

Người được xét đặc xá phải có nhiều tiến bộ, ý thức cải tạo tốt và được xếp loại chấp hành án phạt tù từ khá hoặc tốt. Cụ thể số quý liên tục liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá đạt loại khá trở lên được quy định như sau:

  • Án tù chung thân đã giảm xuống tù có thời hạn: Ít nhất 18 quý.
  • Án từ trên 15 năm đến 30 năm: Ít nhất 16 quý.
  • Án từ trên 10 năm đến 15 năm: Ít nhất 14 quý.
  • Án từ trên 08 năm đến 10 năm: Ít nhất 08 quý.
  • Án từ trên 05 năm đến 08 năm: Ít nhất 04 quý.
  • Án từ trên 03 năm đến 05 năm: Ít nhất 02 quý.
  • Án từ 03 năm trở xuống: Ít nhất 01 quý.

Thời gian chấp hành án phạt tù

  • Đã chấp hành ít nhất 1/3 thời gian đối với án tù có thời hạn hoặc ít nhất 14 năm đối với án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn.
  • Đối với một số tội danh đặc thù (xâm phạm an ninh quốc gia, giết người, cướp tài sản…): Đã chấp hành ít nhất 1/2 thời gian đối với án tù có thời hạn hoặc ít nhất 17 năm đối với án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn. 

Hoàn thành nghĩa vụ dân sự

  • Đã chấp hành xong hình phạt bổ sung là phạt tiền, đã nộp án phí.
  • Đối với tội phạm tham nhũng: Đã thi hành xong nghĩa vụ trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại và nghĩa vụ dân sự khác.
  • Đối với các tội khác: Đã thi hành xong hoặc thi hành một phần nếu lâm vào hoàn cảnh kinh tế đặc biệt khó khăn không có điều kiện thi hành án phần còn lại (Trường hợp tài sản không thuộc sở hữu nhà nước thì phải có sự đồng ý của người được thi hành án đồng ý hoãn thi hành án hoặc không yêu cầu thi hành đối với tài sản).

Các trường hợp đặc biệt được ưu tiên đặc xá

Theo quy định tại khoản 3 Điều 3 Quyết định đặc xá 2026, một số trường hợp có thể được đề nghị đặc xá với thời gian chấp hành án ngắn hơn: chỉ cần chấp hành ít nhất 1/4 thời gian (án có thời hạn) hoặc 12 năm (án chung thân đã giảm) nếu thuộc một trong các diện sau:

  • Người đã lập công lớn trong thời gian chấp hành án.
  • Người có công với cách mạng.
  • Thân nhân liệt sĩ.
  • Người đang mắc bệnh hiểm nghèo hoặc ốm đau thường xuyên mà không tự phục vụ bản thân.
  • Người từ đủ 70 tuổi trở lên hoặc khuyết tật nặng.
  • Phụ nữ có thai hoặc có con dưới 36 tháng tuổi ở cùng mẹ trong trại giam.

Các trường hợp không được đề nghị đặc xá năm 2026

Dù đáp ứng các điều kiện, người bị kết án vẫn không được xét đặc xá nếu thuộc một trong các trường hợp tại Điều 4 Quyết định đặc xá 2026:

  • Phạm các tội xâm phạm an ninh quốc gia (phản bội Tổ quốc, gián điệp, khủng bố…).
  • Bản án đang bị kháng nghị theo hướng tăng nặng trách nhiệm hình sự.
  • Đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi phạm tội khác hoặc đã từng được đặc xá.
  • Có từ 02 tiền án trở lên hoặc phạm tội giết người có tổ chức, giết 02 người trở lên, hiếp dâm người dưới 16 tuổi.
  • Thời hạn chấp hành án phạt tù còn lại quá dài.
  • Người chủ mưu, cầm đầu trong vụ án phạm tội có tổ chức.
  • Có căn đã từng sử dụng trái phép chất ma túy.
  • Phạm từ 03 tội trở lên hoặc 03 lần bị kết án phạt tù trở lên về cùng một tội do cố ý.

Đặc xá trong trường hợp đặc biệt

Theo quy định tại Điều 5 Quyết định đặc xá 2026, Chính phủ chủ trì, phối hợp với Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao và các cơ quan, tổ chức có liên quan lập hồ sơ của người được đề nghị đặc xá trong trường hợp đặc biệt theo Điều 22, Điều 23 của Luật Đặc xá để trình Chủ tịch nước xem xét, quyết định.

LIÊN HỆ

Nếu quý khách hàng đang có nhu cầu tìm kiếm Luật sư giỏi tại Thành phố Hồ Chí Minh hoặc Luật sư chuyên về hình sự, đừng ngại liên hệ với đội ngũ Luật sư của Công ty Luật Duật Vân để được hỗ trợ nhanh chóng, kịp thời theo thông tin liên hệ sau:

CÔNG TY LUẬT TNHH DUẬT VÂN